نژادهای گوسفندان شیری

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

بیماری طاعون نشخوارکنندگان کوچک یکی از مهلک ترین بیماری های ویروسی دامهاست که به سرعت در گله منتشر میشود. این بیماری که با نام مخفف  P.P.R نیز شناخته میشود شباهت های زیادی به بیماری ویروس طاعون گاوی و سرخک انسان دارد. از مهمترین علائم این بیماری میتوان به شروع ناگهانی علائم افسردگی، تب، ترشحات چشم و بینی، زخم در دهان و بوی بد دهان،تنفس نامنظم و سرفه و اسهال بدبو اشاره کرد که در صورت تاخیر در درمان موجب مرگ دام خواهد شد.

گاهی این بیماری توسط نشخوارکنندگان وحشی همچون آهو و بز کوهی منتقل میشود و این دامها به عنوان منبع و منشاء ویروس میتوانند این بیماری را در مناطق مختلف منتشر کنند. همین مساله اغلب کنترل و درمان این بیماری را با اختلال مواجه میکند.

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

این ویروس میتواند به بدن خوک و گاو نیز منتقل شود اما این حیوانات منبعی برای انتقال و انتشار ویروس نخواهند شد.

نحوه انتشار و انتقال بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

  1. ترشحات مختلف بدن دام مانند ترشحات چشم، بینی و دهان و مدفوع آبکی حاوی مقدار زیادی از ویروس این بیماری هستند.
  2. انتقال ویروس به شکل ریزقطره های عفونی در هنگام عطسه و سرفه کردن و استنشناق این هوای آلوده توسط دام های سالم
  3. تماس بین دام بیمار و سالم مهمترین راه انتقال این بیماری است.
  4. وجود ترشحات و تراوشات عفونی در محل زندگی دام مانند آبشخورها،آخورها و بستر نیز میتواند یکی از راههای انتقال بیماری باشد اما ذکر این نکته ضروری است که این ویروس به مدت طولانی نمی تواند در بیرون از بدن میزبان زنده بماند.
  5. در مکان هایی که امکان تماس نزدیک دام های آلوده با دام های سالم وجود دارد مانند میادین دامی که دامها از مناطق مختلف برای فروش به آنجا آورده میشوند. در مکان های دیگری چون محل پرواربندی دام نیز امکان انتقال و انتشار بیماری وجود دارد.

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

آشنایی با نژاد بز باگوت

ظهور بیماری طاعون نشخوارکنندگان کوچک در گله

بیماری طاعون نشخوارکنندگان کوچک گاهی بدون هیچ علائم بالینی در گله بروز میکند و تنها با افسردگی شدید و مرگ همراه است. این حالت بیشتر زمانی پیش می آید که بیماری برای اولین بار در یک منطقه شیوع پیدا کرده باشد.

گوسفند و بز دامهایی بسیار حساس به این ویروس هستند و معمولا علائم بیماری در آنها بروز پیدا میکند. گوسفند و بز لزوما به صورت همزمان به این بیماری مبتلا نمیشوند.

معمولا دامهایی که بر اثر این بیماری تلف میشوند سنی در حدود ۴ ماه تا ۲۴ ماه دارند.

تاریخچه ظهور بیماری طاعون نشخوارکنندگان کوچک همراه با علائم بالینی به مسائل مختلفی بستگی دارد مانند:

  • نقل و انتقال دام ها به تازگی
  • وجود گوسفند و بز با سنین مختلف در یک مکان مشترک
  • تغییرات ناگهانی در تغذیه و جایگاه دام
  • تماس مستقیم گله با گوسفند و بزهایی تازه ای که برای فروش به بازار رفته اند.
  • دوره سرما و خشکی هوا یا آب و هوای گرم و مرطوب
  • تماس گله با دامهای در حال کوچ در زمان چرا، آب خوردن و یا در محل پرورش
  • تغییرات در مدیریت سیستم دامپروری مانند افزایش تراکم و …

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

علائم بالینی بیماری

ان بیماری یک دوره کمون ۴ تا ۵ روزه دارد و پس از شروع علائم دام دچار تبی در حدودا ۴۰-۴۱ درجه میشوند. افسردگی و خواب آلودگی نیز همراه با تب در این دامها دیده میشود. علائم بالینی دیگر نیز در دامهای بیمار دیده میشود مانند:

  • ریزش ترشحات آبکی از چشمها، بینی و دهان که با بروز عفونت های ثانویه غلیظ، زردرنگ و بدبو می شوند
  • سیخ شدن موهای بدن بخصوص در نژادهای مو کوتاه به گونه ای که ظاهر دام را پف میکند.
  • مرطوب شدن پوزه و موهای زیر چشم که پس از خشک شدن پلک ها و سوراخ های بینی را به هم میچسبانند و تنفس را دچار مشکل میکنند.
  • قرمز شدن پوشش مخاطی دهان و چشمها
  • بروز نواحی خاکستری رنگ کوچک ته سوزنی بر روی لثه ها، کام، لبها، سطح بالایی زبان و سطح داخلی گونه ها که به مرور توسعه یافته و به هم متصل میشوند.
  • رنگ پریده شدن سطح داخلی دهان که پوشیده از بافت های مرده میشود. در بعضی از این دامها نیز یک ماده ضخیم پنیری تمامی سطح داخلی دهان را میپوشاند.
  • تغییر در پوشش مخاط بینی و مهبل و واژن

علائم بالینی بیماری

  • تورم و ترک خوردگی لبها که همراه با ظهور دلمه هایی بر روی آن دیده میشود. در این مرحله بوی تعفن خاصی از دهان دام خارج میشود. در این مرحله دهان درد میکند و دام سعی میکند دهان خود را باز کند.
  • بروز اسهال ۲ تا ۳ روز بعد از شروع تب
  • در روزهای ابتدایی مدفوع نرم و به تدریج آبکی میشود. ممکن است رگه هایی از خون و قطعات بافت مرده لوله گوارش نیز در مدفوع دام دیده میشود.
  • تنفس سریع دام که به شکل حرکات سریع جدار قفسه سینه و شکم دیده میشود.
  • تنفس مشکل و صداداری در دامهایی که به شدت مریض شده اند نیز دیده میشود. در این حالت کشیدگی سر و گردن، اتساع سوراخهای بینی، بیرون آوردن زبان و سرفه آرام و دردناک نیز دیده میشود.
  • یک هفته پس از بروز بیماری ممکن است دام بر اثر اسهال و کم آبی تلف شود. در این حالت چشمان دام گود افتاده است.

بز نژاد کشمیرى

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

درمانهای حمایتی میتواند موثر باشد و برخی از دامها را پس از یک دوره نقاهت درمان کند. گاهی ممکن است در مراحل بعدی بیماری، ضایعات دانه ای کوچک بر روی پوست اطراف پوزه بیمار ظاهر شود که در ابتلای ثانویه تشخیص را مشکل میکند.

وقتی بیماری به طور کامل در گله شیوع پیدا کند ممکن است بیش از نیمی از دامها را تلف کند. ابتلا به این بیماری در زمان آبستنی معمولا موجب سقط جنین میشود.

علائم بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک در بزها شدیدتر از گوسفندان است.

مشاهدات پس از مرگ دام

  • لاشه حیوان تحلیل رفته و قسمت پشتی دام آغشته به مدفوع نرم و آبکی است.
  • ترشحات خشک شده بر روی چشمها و بینی دیده می شود.
  • غشاهای کاذب سفید و کثیف در دهان و زخم بر روی لثه، کام، زبان و مری دیده می شود.
  • قرمز و پرخون بودن حفره های بینی، ریه و روده ها
  • وجود خطوط گورخری بر رودها

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

تائید آزمایشگاهی بیماری

علاوه بر علائم بیماری باید نمونه ای از دام نیز گرفته شده و به آزمایشگاه فرستاده شود تا وجود ویروس به صورت آزمایشگاهی نیز تایید شود. برای اطمینان از وجود آنتی بادی در دام باید آزمایش ردیابی به صورت دو نمونه از خون به فاصله سه هفته گرفته شود.

نمونه لازم برای شناسایی آنتی بدی باید یک هفته پس از بروز علائم بیماری بالینی از دام گرفته شده و به آزمایشگاه ارسال شود. این نمونه را میتوان از غدد لنفاوی، طحال، ریه و … دامهای تلف شده تهیه کرده و تا ۱۲ ساعت به آزمایشگاه فرستاد. این نمونه ها باید تا پیش از رسیدن به آزمایشگاه در کنار یخ یا به صورت منجمد نگهداری شود.

چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک

کنترل و پیشگیری از بیماری

برای پیشگیری از شیوع بیماری در گله باید دامهای بیمار به سرعت قرنطینه شوند. علاوه بر آن واکسیناسیون حلقه ای در جمعیت های دامی پرخطر نیز میتواند موثر باشد. در صورت نیاز تمامی گله آلوده باید معدوم شده و به دامداران غرامت پرداخت شود.

بهترین روش برای پیشگیری از بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک انجام واکسیناسیون با واکسن همولوگ و به مدت سه سال است.

چگونگی درمان بیماری

تاکنون درمان مشخصی برای این بیماری وجود ندارد اما میتوان با خوراندن آنتی بیوتیک ها، ویتامین AD۳E و داروهای ضد التهاب از عفونت های ثانویه جلوگیری کرد که در نهایت برای درمان دام بیمار مفید است.

این بیماری شباهت های زیادی با دیگر بیماریهای ویروسی دام دارد بنابراین باید دقت لازم در تشخیص آن باید صورت گیرد.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

یک دیدگاه در “چگونگی پیشگیری و درمان بیماری طاعون نشخوار کنندگان کوچک”

  1. چرا نشخوار کننده کوچکی که حدود دوهفته به دنیا اومد باید از این دارو استفاده بکنه چرا ریس احمق دامپزشکی خوزستان باید همچی دستوری بده ،این دارو برای عشایران استفاده باید بشه نه دامداران یکجا نشین ،اون اقای احمقی که حمچی دستوری داده تا دامهای ما تلف بشن حالا بیاید جوابگو باشه تو خوزستان فصل این دارو حالا نبود تمام برهای کوچک که بدنشون ازلحاظ کیفی کشش همچین دارویی نداشت چرا باید دستور واکسیناسیون بده اون ریس دامپزشکی ایران واحمق خوزستان حالاکجاست بیاد جواب بده